Ściana przeciwpożarowa to element oddzielenia pożarowego, który musi spełniać wymagania odporności ogniowej wynikające z przepisów prawa budowlanego. Dotyczy to zarówno ścian stałych, jak i mobilnych. Dobór systemu wyznacza zakres dokumentacji projektowej, warunki odbioru budowlanego oraz możliwości aranżacyjne przestrzeni. Poniżej przegląd obowiązujących przepisów, klas odporności ogniowej EI i wymagań technicznych dla obiektów komercyjnych.

Podstawowym aktem prawnym jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690, z późn. zm.). Rozporządzenie definiuje klasy odporności pożarowej budynków (od A do E), dopuszczalne powierzchnie stref pożarowych oraz wymagane klasy odporności ogniowej elementów oddzielenia, w tym ścian.
Równolegle obowiązują ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej oraz rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. W kontekście projektowania systemów ścian istotna jest norma EN 13501-2, która definiuje klasy odporności ogniowej na podstawie badań laboratoryjnych w warunkach pożaru standardowego.
W praktyce projektowej architekt musi uwzględnić trzy zmienne:
Wszystkie te parametry wynikają wprost z zapisów warunków technicznych i są weryfikowane przez rzeczoznawcę ds. ppoż. na etapie uzgodnień projektu.
Klasy odporności ogniowej elementów budowlanych są oznaczane kombinacją liter i cyfr. W przypadku ścian oddzielenia pożarowego stosuje się oznaczenie EI, gdzie litera E oznacza szczelność ogniową (zdolność do powstrzymywania płomieni i gorących gazów), a litera I oznacza izolacyjność ogniową (ograniczenie wzrostu temperatury po nieogrzewanej stronie elementu). Cyfry oznaczają czas ochrony w minutach w warunkach pożaru standardowego.
Uwaga! Poniższa tabela zawiera orientacyjne wartości dla poszczególnych typów obiektów. Dokładne określenie wymaganej klasy odporności ogniowej określa projekt budowlany.
| Klasa | Czas ochrony | Typowe zastosowania w obiektach komercyjnych |
| EI30 | 30 minut | Budynki niskie klasy D i E – lżejsze oddzielenia stref pożarowych |
| EI60 | 60 minut | Budynki klasy B i C: biurowce, hotele, obiekty użyteczności publicznej |
| EI120 | 120 minut | Budynki wysokie i wysokościowe klasy A, obiekty specjalnego przeznaczenia |
W praktyce projektowej dla biurowców klasy B i C najczęściej wymaganą klasą jest EI60, natomiast dla budynków niskich klasy D i E – EI30. Wymagania szczegółowe każdorazowo określa projekt budowlany uzgodniony z rzeczoznawcą ds. ppoż., a nie wybór producenta.
Ściana oddzielenia pożarowego, niezależnie od tego, czy jest stała czy mobilna, musi spełniać łącznie kilka wymagań, które są weryfikowane na etapie odbioru budowlanego:
Dokumentacja wymagana do odbioru budowlanego obejmuje co najmniej:
Każde odstępstwo od zatwierdzonej dokumentacji montażowej może unieważnić klasyfikację ogniową systemu.
Tradycyjnie funkcję oddzielenia pożarowego pełniły ściany stałe: murowane, betonowe lub z systemów gipsowo-kartonowych. Systemy ścian mobilnych z atestowaną klasą odporności ogniowej pozwalają projektować przestrzenie elastyczne, które jednocześnie spełniają wymagania ppoż.
| Cecha | Ściana stała ppoż. | Mobilna ściana ppoż. |
| Podział przestrzeni | Trwały – brak elastyczności | Elastyczny – otwierany i zamykany |
| Dostępne klasy EI | EI30 do EI240 | EI30 (atestowane systemy mobilne) |
| Wymagany atest ITB | Tak | Tak – osobne badanie dla systemu mobilnego |
| Uszczelnienie złącz | Trwałe, wbudowane | Automatyczne – uszczelniacze wargowe i szczotkowe |
| Typowe zastosowania | Klatki schodowe, magazyny, szpitale | Sale konferencyjne, hotele, centra eventowe |
Najważniejszym warunkiem uzyskania klasyfikacji ogniowej przez system mobilny jest szczelność złącz między segmentami oraz pełne uszczelnienie górne i dolne panelu. W systemach mobilnych realizowane jest to przez uszczelniacze wargowe opuszczane automatycznie po zatrzymaniu segmentu w pozycji zamkniętej – rozwiązanie weryfikowane w ramach badania klasyfikacyjnego EN 13501-2.
Optimal Poland produkuje system OPTIMAL 110 Plus Fire EI30 – mobilną ścianę przesuwną z atestem ITB i potwierdzoną klasą odporności ogniowej EI30 wg EN 13501-2. System umożliwia projektowanie przestrzeni, które w normalnych warunkach funkcjonują jako otwarte lub podzielone na mniejsze segmenty, a w przypadku pożaru tworzą skuteczne oddzielenie ograniczające rozprzestrzenianie się ognia i dymu.
System OPTIMAL 110 Plus Fire EI30 jest przeznaczony do obiektów komercyjnych wymagających zarówno elastyczności funkcjonalnej, jak i spełnienia wymagań ochrony ppoż. Zastosowania obejmują:
Na platformie BIMobject dostępne są obiekty BIM systemu OPTIMAL 110 Plus Fire EI30, co umożliwia architektom bezpośrednie importowanie elementu do modelu projektowego wraz z pełną dokumentacją techniczną. Atest ITB i deklaracja właściwości użytkowych dostępne są na żądanie u producenta.
Realizacje z zastosowaniem systemów ppoż. Optimal Poland obejmują m.in. hotel Focus, hotel Gromada oraz Lubelskie Centrum Konferencyjne.
Zobacz pełną listę i opisy realizacji ścian mobilnych Optimal.
Projektowanie oddzielenia pożarowego wymaga ścisłej współpracy architekta z rzeczoznawcą ds. ppoż. już na etapie koncepcji. Standardowy proces obejmuje cztery etapy:
Skontaktuj się z nami, aby uzyskać pełną dokumentację techniczną systemów Optimal Poland: schematy montażowe, specyfikacje, atest ITB i deklaracje właściwości użytkowych. Możesz też skorzystać z platformy BIMobject.
Poniżej zebraliśmy pytania i odpowiedzi na pytania, które projektanci kierują do nas najczęściej.
Tak, pod warunkiem że posiada atest ITB potwierdzający odporność ogniową systemu mobilnego w wymaganej klasie EI. Atest dla ściany stałej nie jest wystarczający, ponieważ systemy mobilne wymagają osobnych badań klasyfikacyjnych uwzględniających specyfikę złącz między segmentami i uszczelnień górno-dolnych.
Wymagana klasa EI zależy od klasy odporności pożarowej budynku, która wynika z jego wysokości i przeznaczenia. Dla biurowców niskich (do 12 m) klasy D typowo wymagane jest EI30, dla budynków średniowysokich klasy B i C – EI60. Dokładne wymagania określa każdorazowo projekt budowlany uzgodniony z rzeczoznawcą ds. ppoż. – nie ma jednej wartości obowiązującej dla wszystkich biurowców.
Atest ITB (Instytutu Techniki Budowlanej) to krajowa ocena techniczna potwierdzająca, że dany system budowlany spełnia wymagania polskiego prawa budowlanego. W przypadku elementów oddzielenia pożarowego atest ITB jest wymagany jako uzupełnienie europejskiej klasyfikacji ogniowej wg EN 13501-2 – potwierdza zgodność z krajowymi warunkami technicznymi i jest weryfikowany przez nadzór budowlany na etapie odbioru obiektu.
Koszt mobilnej ściany przeciwpożarowej zależy od kilku zmiennych: klasy EI, wymiaru i liczby segmentów, wykończenia powierzchni oraz sposobu składowania. Systemy mobilne ppoż. są droższe od standardowych systemów mobilnych ze względu na wymagania konstrukcyjne (uszczelniacze, rdzeń ogniochronny, prowadzenie górne certyfikowane w warunkach pożaru). Wycena realizowana jest indywidualnie, a punktem wyjścia do pełnej wyceny może być konfigurator online Optimal Poland. Zapraszamy również do kontaktu bezpośredniego.
Tak, ściana oddzielenia pożarowego musi zapewniać ciągłość ochrony na pełnej wysokości kondygnacji, od posadzki do stropu lub do szczelnie oddzielonej przestrzeni nad sufitem podwieszanym. Każda przerwa, nieuszczelnione przejście instalacyjne lub szczelina w strefie stropu może uniemożliwić uzyskanie wymaganej klasy EI i jest weryfikowana przez rzeczoznawcę ds. ppoż. przed odbiorem budowlanym.